زمان: صبح 13 شهريور 1364 -- 18 ذى الحجه 1405

مكان: تهران، حسينيه جماران

موضوع: وظيفه حكومت با بيت المال مسلمين، ثبات اعمال

مناسبت: عيد سعيد غدير خم- مراسم تنفيذ حكم رياست جمهورى آقاى خامنه‏اى

حضار: مسئولين جمهورى اسلامى و مقامات لشكرى و كشورى و اقشار مختلف مردم

بسم اللَّه الرحمن الرحيم

رعايت بيت المال مسلمين

من اين عيد سعيد بزرگ اسلامى را و مذهبى را به همه ملتهاى مستضعف و به مسلمين جهان و به ملت بزرگوار ايران تبريك عرض مى‏كنم. و به فال نيك مى‏گيرم كه در يك هم چو روز بزرگى، مسئله تنفيذ صورت گرفت. بايد عرض كنم كه مصادف با اين يوم، مسئوليتهاى بزرگى در پيش دارد. حكومت، حكومت حضرت امير- سلام اللَّه عليه- و وضع حكومت او را ما در نظر بگيريم، و كسانى كه در حكومت هستند و در دستگاههاى دولتى هستند، سيره آن بزرگوار را در نظر بگيرند و ببينند كه بايد چه بكنند.

البته قدرت اين كه آن طور كسى عمل بكند، ماها نداريم، كسى ندارد. به طورى كه نقل كردند در يكى از چيزهايى كه به بعض از عمال خودشان نوشتند، نوشته‏اند كه : «سر قلمها را نازك بگيريد، سطرها را نزديك هم بنويسيد، از چيزهايى كه فايده ندارد، احتراز كنيد». (1) اين يك دستورى هست براى همه؛ يعنى، دستورى هست براى كسانى كه در بيت المال دست دارند. اين طور حضرت امير- سلام اللَّه عليه- در وقت حكومتش دستور مى‏دهد براى صرفه جويى.

 او مضايقه مى‏كند كه در يك صفحه كه مى‏شود ده سطر نوشت، پنج سطر نوشته بشود؛ يك قلم كه مى‏تواند آن مركّبى كه در آن وقت بوده است صرف كند، سرش ريزه باشد تا كم صرف بشود، حرفهاى غير اصولى نوشته نشود، كه صرفه واقع بشود.

 باز از ايشان نقل شده است كه حساب بيت المال را مى‏كشيدند، چراغى روشن بود، شمعى روشن بود و كسى آمد با ايشان حرف ديگرى مى‏خواست بزند، شمع را خاموش كردند، فرمودند كه اين مال بيت المال است، تو مى‏خواهى حرف ديگر بزنى .

ما چه كنيم با بيت المال مسلمين؟ وظيفه حكومتها چيست با بيت المال مسلمين؟ اين مسئله، مسئله اين نيست كه در آن وقت و در حكومت حضرت امير باشد؛ اين دستور است در طول تاريخ براى كسانى كه متكفل حكومت هستند كه تا اندازه ممكن در بيت المال تصرف نكنند، يك دِرهَمش در آن طرف حساب دارد. بايد حساب بدهيم، بايد در پيشگاه خداى تبارك و تعالى، در كارهايى كه مى‏كنيم، تصرفهايى كه در بيت المال مى‏كنيم، بايد بعد حساب بدهيم چرا؟ زياده روى شده باشد، مجازات دارد؛ عدالت شده باشد، مجازات خير دارد. بيت المال مسلمين را بزرگ بشماريد .

مصرف بيت المال در امور مربوط به مصالح مسلمين

حكومتهاى اسلامى بايد بيت المال مسلمين را براى جلال و جبروت خودشان صرف‏

__________________________________________________

 (1)- نهج البلاغه، كلمات 307

---------------------------------------------------------------------------------------

 نكنند، بيت المال مسلمين صرف آن چيزى بشود كه براى مسلمين است. وزارتخانه‏ها بايد وقتى كه مى‏بينند كه كارمند بيت المال مسلمين هستند و مسلمين هستند و از آن جا حقوق مى‏گيرند و ارتزاق مى‏كنند و اداره، اداره بيت المال مسلمين است، حتى در آن مسائلى كه حضرت امير گفته ملاحظه كنند، كوچك نشمرند مسئله را، مسئله بيت المال مسلمين است و دستور، دستور اسلام است به حد ضرورت. البته راجع به آن چيزهايى كه مربوط به حفظ مقامات است- در حالى كه ما الآن درش مى‏گذرانيم- آن يك چيز لازم است، امّا به حد لزوم.

 حتى مطبوعات بايد اين توجه را داشته باشند كه چيزهايى كه براى ملت مفيد نيست در روزنامه‏ها ننويسند، كاغذ صرف اين نكنند، وقت صرف اين نكنند.

 بايد راديو- تلويزيون توجه به اين معنا داشته باشد كه اين از بيت المال مسلمين است، بايد وقتش صرف چيزهايى كه مربوط به مصالح مسلمين نيست، نشود، مسئوليت دارد اينها.

 بايد اشخاصى كه، مقاماتى كه هستند، ملاحظه كنند كه به اندازه ضرورت مشاور بگيرند، به اندازه ضرورت خدمتگزار بگيرند، نه به اندازه دل خواه. و اين معنا را بايد همه ما بدانيم كه دل خواههاى ما آخر ندارد. گمال نبايد بكنيم كه اگر ما به آن جا رسيديم، تمام شد مسئله، آن جا كه رسيديم بيشتر خواهد شد. امروز حكومتهاى كوچك تقاضاهاى كوچك دارند، هواهاى كوچك دارند، لكن اين طور نيست كه اين هواها محدود بشود. وقتى به يك حكومت بالاتر رسيدند، تقاضاها زيادتر مى‏شود، هواهاى نفس بيشتر مى‏شود. وقتى رئيس جمهور يك كشور پهناور مثلًا امريكا يا شوروى يا هندوستان شدند، آن وقت هوايشان بالاتر مى‏رود، قانع نيستند به آن جا، حدود ندارد، انسان لاحد است در همه چيز. گمان نكند انسان كه اگر يك جايى دارد كه درش زندگى مى‏كند، يك جا بهتر پيدا كند، آن جا وقتى رفت راحت است. آن جا تازه اول اين است كه يك جاى بالاتر داشته باشد .

** صحيفه امام ، جلد 19 ، صفحه 373 تا 375 **

(استفاده از اين مطلب با درج نشاني سايت اشكال ندارد)