توليد، خريد و فروش و استفاده از هر نوع مسكري كه انسان را از حالت طبيعي خارج كند و به حالتي غير طبيعي درآورد، در شرع اسلام حرام است و قرآن در موارد بسياري به حرمت آن اشاره كرده است.

با توجه به اين‌كه ايران كشوري مسلمان و شيعه مذهب است و بيش از 98 درصد مردم آن را مسلمانان تشكيل مي‌دهند، انتظار و توقع عامه اين بود كه شاه تنها كشور شيعه و طبقۀ حاكم و دولت كه كارگزاران عامۀ مردم محسوب مي‌شدند و از بيت‌المال و امكانات عمومي و خداداي كه به همۀ ايرانيان تعلق داشت،‌ استفاده مي‌كردند، به مذهب و اعتقادات اين مردم احترام بگذارند و احكام مورد احترام و مشروع را رعايت كنند و از هرگونه تظاهر به تخلف از آن به شدت بپرهيزند؛ به خصوص شخص شاه كه مطابق قانون اساسي سوگند ياد كرده بود كه عامل به فرايض اسلامي باشد. اما آن‌چه در عمل واقع مي‌شد، خلاف انتظار بود. علاوه بر بي‌تعهدي نسبت به فرايض ديني، نفوذ فرهنگ غرب و تقليد كوركورانۀ خاندان پهلوي و اطرافيان و درباريان و طبقۀ نوكيسه و مرفه از مظاهر فرهنگ غرب، بدون توجه به روح حاكم بر جامعه و مسائل زيربنايي و اساسي تمدن و پيشرفت، از ديگر دلايل مصرف سرسام‌‌آور مشروبات الكلي و غيرالكلي در ايران و دوران پهلوي بود.

 در دوران سلطنت رضاخان و پس از او، مصرف مشروب در جشن‌ها و مهماني‌ها به طور معمول و عمومي انجام مي‌گرفت. به هنگام تدارك جشن عروسي محمدرضا با فوزيه، ليست اجناسي كه بايد از كشورهاي فرانسه، سوئد و ساير كشورها تهيه شود، از سوي ادارۀ صادرات و واردات به «شركت اريك پارتزسون» لندن ارسال شد.

 در اين ليست، به خريد و ارسال 500 بطري شامپاني بسيار عالي مخصوص مهماني‌هاي درباري، 1500 بطري شامپاني عالي فرانسه و 300 بطري ليكور، كنياك، ويسكي و سينزانو اشاره شده و تأكيد گرديده كه جنس آن بسيار مرغوب و سفارشي باشد. در جشن عروسي غلامرضا، مشروباتي هم‌چون لامار، سودا، سينالكو، ودكا، عرق خلر، شراب ورموب، آبجو، ويسكي و كنياك مصرف گرديد.

 در مراسمي كه بهبهانيان –رئيس املاك پهلوي- به مناسبت پاگشاي دخترش در هتل دربند برگزار كرد و در آن برخي از اعضاي خانوادۀ پهلوي نيز حضور داشتند، در حدود 40 بطري مشروبات خارجي به قيمت بيش از 500 هزار ريال به مصرف رسيد. در صورت‌حساب‌هاي مربوط به پذيرايي از همراهان فرح در شيراز، براي مشروبات الكلي و غير الكلي قبل از هر وعدۀ غذا، مبلغ 150070 ريال منظور گرديده كه به نظر نويسندۀ نامه، اين مقدار، از مشروبات مصرفي كُل كاباره‌ها بيش‌تر به نظر مي‌رسد. 

اوج خريد و مصرف مشروبات در جريان جشن‌هاي 2500 ساله بود. در اين جشن به ظاهر ملي، حدود 2500 بطري شراب درجۀ يك فرانسه كه قيمت هر بطري به 100 دلار مي‌رسيد، به 165 ميهمان عرضه شد. ويليام شوكراس در كتاب آخرين سفر شاه، توضيح بيشتري دربارۀ اين نوشيدني‌ها مي‌دهد: «شراب‌هايي كه به ميهمانان داده شد، اختصاصي بود. شراب ناب شامپاني، شاتو دوساران، شاتوبريون سفيد 1964،‌ شاتو لافيت، روتشيليد 1945، شامپاني موسيني كنت دووگه 1945 و دم پرينيون صوري 1959 (كه بسيار كمياب است.) همراه با قهوه نيز كنياك پرنس اوژن مخصوص خمخانۀ ماكسيم صرف شد.» 

مشروب در دربار محمدرضا مصرف روزانه داشت و وزارت دربار شاهنشاهي، شراب مصرفي را از كشورهايي چون فرانسه، سوئيس و تجارتخانه‌هاي دوبي تأمين مي‌كرد. طي نامۀ ابوالفتح آتاباي به سفير كبير شاه در برن درخواست مي‌شود: «در مورد شراب قرمز فرانسه دقت شود كه زياد گران نباشد؛ چون شراب‌هاي گران‌قيمت زياد موجود داريم. فقط به مقداري شراب قرمز در حدود هر بطري 40 الي 50 فرانك فرانسه كه به درد مصرف معمولي كاخ بخورد، احتياج است.» در صورت ريز 129 كارتن اجناس خريداري شده از سوئيس، 114 بطري كنياك كوروازيه و 360 بطري شراب قرمز ديده مي‌شود. هم‌چنين در صورت اجناس درخواستي وزارت دربار از سوپر ماركت حسني دوبي براي ارسال به كاخ كيش براي مصرف شاه در نوروز 1352 ش علاوه بر اجناس متنوع، نام نوشيدني‌هاي زير قيد شده است: آب آناناس 316 قوطي؛ كمپوت آناناس 96 قوطي؛ آبجو لمبرگ 480 بطري؛ ويسكي جاني واكر 72 بطري؛ ويسكي هيگ ديمپل 48 بطري؛ آب تمات 178 قوطي و نسكافۀ بدون كافئين يك كارتن و ..... جمعاً 66 كارتن مشروب و 280 كارتن مواد غذايي.

موضوع شراب و مشروبات الكلي، تنها به خريد و مصرف آن محدود نمي‌گرديد و اعضاي خانوادۀ سلطنتي، در ايجاد شراب‌فروشي‌ و كاباره‌ها و ساير مراكز عرضۀ مشروب در سطح كشور و حتي كارقاچاق و واردات آن سابقۀ طولاني داشتند. در بين اسناد و مدارك موجود، نام حميدرضا، محمودرضا، اشرف و اسدالله علم، به عنوان كساني كه اقدام به قاچاق مشروب به داخل كشور مي‌كردند، به چشم مي‌خورد. مثلاً حميدرضا در شهريور 1337 ش اقدام به قاچاق مشروب از طريق گمرك بندر خرمشهر كرده بود.

اسدالله علم نيز در ورود مشروبات الكلي از خارج كشور دخالت داشته است. براي نمونه، وي در ليستي از سفارش‌هاي خود به شخصي در پاريس، سفارش خريد چهل صندوق مشروبات با اين اقلام مي‌دهد: «10 صندوق كنياك، 10 صندوق و 48 بطري شامپاني، 2 صندوق مارتيني». هم‌چنين سند ديگري از مجموعۀ سفارش‌هاي علم، حاكي از ورود 480 بطري از شراب‌هاي بسيار گران قيمت به ارزش 20 هزار فرانك فرانسه است.

پایگاههای انقلاب اسلامی به روایت اسناد ساواک – مساجد – مسجد ارک تهران ، صفحه 59 و 60 ، به نقل از : مفاسد خاندان پهلوي، دكتر شهلا بختياري، صفحه 115 تا 118، مركز اسناد انقلاب اسلامي،‌ چاپ اول سال 1384