انصار الخميني (ره) :: روايتي از امام صادق (ع) درباره جهاد و انواع آن

تاريخ انتشار: 01 مهر 1390 ساعت 23:41:58

روايتي از امام صادق (ع) درباره جهاد و انواع آن

واژه جهاد، بخشها و شاخه‏هاى گوناگونى از كوشش و تلاش انسانى راشامل مى‏شود؛ جهاد از مبارزه با نفس و هواهاى نفسانى آغاز، و به وقف‏نمودن خود براى خدا در قالب تشكل‏هاى ربّانى الهى و داوطلب شدن براى‏جنگ و پيكار در راه خدا پايان مى‏پذيرد، و با كوشش مداوم وخستگى‏ناپذيربراى برپاداشتن حق و انجام امر به معروف و نهى از منكر و مبارزه باستمگران، ادامه مى‏يابد. جهاد برترين وسيله‏اى است كه مى‏توان با آن براى تقرّب به خدا توسّل‏جست و به حضرت حق نزديكتر شد. خداوند متعال در قرآن مجيد مى‏فرمايد:

(يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَابْتَغُوا إِلَيْهِ الْوَسِيلَةَ وَجَاهِدُوا فِي سَبِيلِهِ لَعَلَّكُمْ‏تُفْلِحُونَ).

«اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد از خدا بترسيد و وسيله‏اى براى تقرّب به او بجوئيدو در راه او جهاد كنيد، باشد كه رستگار شويد.»

از اين آيه استفاده مى‏شود كه جهاد يك وسيله الهى است كه گاهى واجب‏ولازم است مانند جهاد براى دفاع از مسلمانان و دفاع از دين در برابر خطرها،و گاهى هم سنّت مؤكّد است مانند جهاد در راه تبليغ رسالت خدا و اشاعه دين درجهان. در حديث شريف نيز اين تقسيم درباره جهاد وارد شده است.

فضيل بن‏عياض از امام صادق‏عليه السلام درباره جهاد پرسيد كه جهاد واجب است يا سنّت ؟

امام‏عليه السلام فرمود: جهاد بر چهار قسم: دو قسم آن واجب و قسم سوّم آن سنّت‏است امّا جز در كنار واجب، انجام نمى‏شود و يك قسم هم سنّت است. امّا دوقسم واجب عبارتنداز: مبارزه انسان با نفس خود در برابر گناهان و معصيت‏خداوند، و اين والاترين جهاد است؛ و پيكار با كفّارى كه به شما نزديك‏هستند. امّا جهادى كه سنّت است ولى جز با واجب برپا نمى‏شود، اين است كه‏جهاد با دشمن بر همه امّت واجب است و اگر همگى ترك كنند، عذاب الهى‏دامنگير همه آنان مى‏شود، و اين جهاد براى امام سنّت است كه همراه امّت به ‏ميدان جنگ برود و با دشمن نبرد كند. امّا جهاد سنّت، هر سنّتى است كه انسان‏آن را برپا دارد و در راه احيا و برپاداشتن آن مجاهدت نمايد، زيرا كاروكوشش دراين راه از بهترين اعمال و موجب احياى سنّت است. پيامبرگرامى اسلام‏صلى الله عليه وآله فرمود: «كسى كه سنّت حسنه‏اى را ايجاد و برپا دارد،براى اوست پاداش آن سنّت و پاداش همه كساني كه بدان عمل مى‏كنند بدون‏اين كه از پاداش خود آنان، چيزى كم شود.» اين حديث از روايات محكمه‏اى است كه درباره اقسام گوناگون جهاد به‏تفصيل سخن مى‏گويد.

در آيات قرآن و روايات پيامبرصلى الله عليه وآله و اهل بيت طاهرين‏اوعليهم السلام همه انواع جهاد شرح و بسط داده شده است.

‏ منبع : almodarresi.com (باتلخيص)